Tua Vít Là Gì? Phân Loại Đầu Vít Bake, Dẹp, Hoa Thị, Lục Giác

Tua vít (tuốc nơ vít) là dụng cụ cầm tay dùng để siết chặt hoặc tháo lỏng các loại ốc vít, gồm 3 bộ phận chính: tay cầm, thân trục và đầu mũi vít. Có 4 dạng đầu tua vít phổ biến nhất là Bake, Dẹp, Hoa Thị và Lục Giác.

1. Tua vít là gì? 

Tua vít (Screwdriver), hay còn là tuốc nơ vít, là dụng cụ cầm tay cơ bản nhất trong mọi hộp đồ nghề - dùng để tạo mô-men xoắn nhằm siết chặt hoặc nới lỏng ốc vít trên các mối lắp ghép cơ khí, điện, điện tử, nội thất và dây chuyền sản xuất.

1.1. Cấu tạo của một cây tua vít

Một cây tua vít tiêu chuẩn gồm 3 phần:

• Tay cầm (Handle): thường làm từ nhựa, cao su hoặc kết hợp cả hai, có rãnh chống trượt và cách điện, là nơi người dùng tạo lực xoay.

• Thân trục (Shank): làm bằng thép hợp kim (phổ biến nhất là thép Crom-Vanadi - Cr-V) để chống uốn, chống xoắn khi chịu lực lớn.

• Đầu mũi vít (Tip): phần tiếp xúc trực tiếp với rãnh ốc vít, được tôi luyện cứng hơn phần thân để chống mòn, chống tòe đầu khi siết lực mạnh.

Cấu tạo của Tua Vít Pake Cách Điện Cán Tròn Anex No.7900+1x100

Trong môi trường công nghiệp, tua vít không chỉ dùng để lắp ráp đồ gia dụng mà còn phục vụ hàng loạt công việc kỹ thuật: đấu nối tủ điện, bảo trì máy móc, lắp ráp linh kiện điện tử, sửa chữa khung vỏ thiết bị, tháo lắp bulong trên dây chuyền tự động hóa... Chính vì tần suất sử dụng cao và đa dạng loại ốc vít, các xưởng cơ khí thường cần trang bị đầy đủ cả 4 dạng đầu tua vít thay vì chỉ 1-2 loại thông dụng.

>>> Đọc thêm: Có bao nhiêu loại tua vít - tuốc nơ vít những loại phổ biến hiện nay

2. Phân loại đầu tua vít phổ biến nhất hiện nay 

Đầu tua vít được thiết kế để khớp chính xác với rãnh trên đầu ốc vít. Dưới đây là 4 loại đầu tua vít được sử dụng rộng rãi nhất tại các xưởng cơ khí, nhà máy Việt Nam.

Đầu Bake (Phillips) 

Đầu Bake - đầu vít chữ thập (Phillips), có 4 cạnh vát hình chữ thập, dùng cho các loại ốc vít có rãnh chữ thập trên đầu. Thiết kế 4 cạnh giúp truyền lực siết lớn hơn đầu dẹp, ít bị trượt ra ngoài khi thao tác đúng lực. Đầu Bake được ký hiệu bằng chữ PH kèm số kích cỡ từ PH0 (nhỏ nhất) đến PH4 (lớn nhất), trong đó PH1 và PH2 là hai cỡ thông dụng nhất trong lắp ráp thiết bị điện, đồ gia dụng và máy móc công nghiệp nhẹ.

Tua Vít Bake Cán Vuông Bọc Cao Su TPR 3x100 mm Bosi BS466843B

Nhược điểm của đầu Bake là nếu siết quá lực, mũi vít vẫn có thể trượt khỏi rãnh gây tuôn đầu ốc - đây cũng là lý do phiên bản cải tiến Pozidriv ra đời với nhiều điểm tiếp xúc và vách thẳng hơn, phổ biến tại thị trường châu Âu, cho khả năng chống trượt tốt hơn khi cần mô-men xoắn lớn.

Đầu Dẹp (Flat/Slotted)

Đầu Dẹp là dạng đầu tua vít lâu đời và đơn giản nhất, có phần đầu phẳng mỏng, dùng để vặn các loại ốc vít có một rãnh thẳng duy nhất trên đầu. Có nhiều kích cỡ, từ loại dùng trong sửa chữa ô tô, loại thường dùng lắp ráp đồ nội thất - sửa điện dân dụng, đến loại đầu phẳng siêu nhỏ chuyên tháo lắp linh kiện điện tử, bo mạch. 

Tua Vít Đầu Dẹp Sata 5x75mm Sata 62207

 Vì diện tích tiếp xúc nhỏ và chỉ có 2 điểm chịu lực, đầu dẹp dễ bị trượt và làm hỏng rãnh vít nếu chọn sai bề rộng lưỡi so với rãnh ốc - nguyên tắc chọn mua là bề rộng lưỡi vít phải khớp gần như tuyệt đối với rãnh ốc, không quá to cũng không quá nhỏ.  Xem qua Top 6 các loại Tua vít dẹp tốt nhất hiện nay 

Đầu Hoa Thị (Torx/Sao) 

Đầu Hoa Thị (đầu Sao/Torx) - có thiết kế hình ngôi sao 6 cánh lõm vào trong, ký hiệu bằng chữ T kèm số (T6, T10, T15, T20... đến T100). Nhờ hình học tròn ở các cạnh, lực tác động từ tâm trục đầu vít Torx thấp hơn hẳn so với Bake hay Dẹp, giúp tăng tuổi thọ cả vít lẫn đầu tua vít, hạn chế tối đa hiện tượng trượt mũi. 

Tua Vít Sao T- 15 X 100mm SATA 61102

 Đầu Torx được thiết kế cho mục đích chống tháo lắp trái phép (bảo mật), nhưng hiện nay đã trở nên phổ biến trong ngành thiết bị điện tử cao cấp, linh kiện ô tô - xe máy và máy móc công nghiệp đòi hỏi độ chính xác cao. 

Đầu Lục Giác (Hex/Allen)

Đầu Lục Giác - có tiết diện 6 cạnh đều, dùng cho các loại bulong, ốc vít có rãnh lục giác chìm (Socket Head Cap Screw). Với 6 điểm tiếp xúc thay vì 2-4 điểm như đầu dẹp/bake, đầu lục giác truyền được mô-men xoắn lớn hơn đáng kể, ít trượt, phù hợp với các mối lắp yêu cầu lực siết cao trong cơ khí chính xác. Ngoài dạng gắn liền trên tay cầm tua vít, đầu lục giác còn tồn tại dưới dạng cây vặn lục giác chữ L (Hex Key) độc lập - một trong những dụng cụ được xưởng cơ khí sử dụng nhiều nhất vì tính nhỏ gọn, thao tác nhanh trong không gian hẹp. 

Tua Vít Lục Giác Sao Cách Điện T25 Sata 61805

3. Bảng so sánh 4 loại đầu tua vít phổ biến 

4. Cách chọn tua vít phù hợp cho xưởng cơ khí, nhà máy

Chọn theo loại ốc vít đang sử dụng trên dây chuyền 

Trước khi đặt hàng số lượng lớn, bộ phận mua hàng nên rà soát thực tế loại rãnh ốc vít đang dùng phổ biến trên máy móc, tủ điện, khung thiết bị của nhà máy để tránh tồn kho sai chủng loại. Với môi trường có nhiều thiết bị nhập khẩu châu Âu, nên trang bị thêm đầu Pozidriv và Torx bên cạnh Bake, Dẹp thông thường. 

Chọn theo vật liệu và độ cứng thân vít 

Với các mối siết yêu cầu lực lớn hoặc ốc đã han gỉ lâu ngày, nên ưu tiên tua vít thân thép Cr-V hoặc dòng tua vít đóng (có thể dùng búa gõ đầu đóng để tạo lực sốc tháo ốc kẹt) thay vì tua vít thường dễ gãy mũi. 

Chọn theo môi trường làm việc

Với khu vực có điện áp, nên chọn tua vít có tay cầm cách điện đạt chuẩn VDE 1000V; với môi trường ẩm, nhiều dầu mỡ nên ưu tiên tay cầm cao su chống trượt và thân mạ chống ăn mòn. 

5. Các Mã Tua Vít - Mũi Vít SATA Sẵn Hàng Tại Mecsu

Dưới đây là một số mã tua vít và cây vặn lục giác thương hiệu SATA đang còn hàng tại kho Mecsu, được lọc theo tồn kho và mức tiêu thụ thực tế, đại diện cho cả 4 loại đầu vít nêu trên: 

XEM CHI TIẾT DANH MỤC TUA VÍT - MŨI VÍT TẠI MECSU

6. Vì sao xưởng cơ khí, nhà máy nên mua tua vít tại Mecsu?

Mecsu là sàn thương mại điện tử công nghiệp, hiện phục vụ hơn 5.000 khách hàng doanh nghiệp từ nhà máy sản xuất, công ty chế tạo máy đến dây chuyền tự động hóa, với hệ thống hơn 1.000.000 mã sản phẩm vật tư - linh kiện công nghiệp. Với nhóm khách hàng B2B, mua vật tư tại Mecsu có 4 lợi thế rõ rệt:

• Xuất hóa đơn VAT đầy đủ, minh bạch cho mọi đơn hàng - thuận tiện hạch toán chi phí bảo trì, mua sắm của phòng kế toán doanh nghiệp.

• Tồn kho hiển thị theo thời gian thực, hệ thống quản lý qua ERP đạt chuẩn ISO 9001, giúp bộ phận mua hàng chủ động lên đơn theo đúng số lượng cần thiết, tránh tình trạng đặt hàng nhưng hết hàng.

• Đa dạng thương hiệu chính hãng như SATA, Stanley, Toptul, Kingtony... đáp ứng cả nhu cầu MRO (bảo trì nhà máy) lẫn OEM.

• Tư vấn kỹ thuật chuyên sâu, hỗ trợ chọn đúng chủng loại đầu vít, kích cỡ, vật liệu theo đặc thù dây chuyền sản xuất của từng khách hàng.

7. Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Đầu vít Bake và đầu vít Phillips có phải là một không? 

Đúng vậy. "Bake" là cách gọi quen thuộc tại Việt Nam của đầu vít Phillips (chữ thập), cùng một tiêu chuẩn kỹ thuật, chỉ khác tên gọi theo thói quen thị trường.

Tua vít đầu Torx dùng để làm gì? 

Tua vít đầu Torx (hoa thị) dùng cho các loại ốc vít yêu cầu lực siết lớn, chống trượt cao, thường thấy trên xe hơi, thiết bị điện tử cao cấp và một số máy móc yêu cầu tính bảo mật khi tháo lắp.

Vì sao không nên dùng tua vít dẹp sai kích cỡ? 

Nếu lưỡi vít quá to hoặc quá nhỏ so với rãnh ốc, lực siết sẽ không phân bổ đều, dễ làm trượt mũi, tòe đầu ốc và mòn nhanh lưỡi tua vít.

Cây vặn lục giác đầu bi khác gì đầu bằng? 

Đầu bi cho phép nghiêng góc tới khoảng 30 độ khi thao tác ở vị trí khó tiếp cận, còn đầu bằng truyền lực siết mạnh và ổn định hơn, thường dùng để siết chặt cuối cùng.

Nên chọn thân tua vít bằng thép gì để bền nhất? 

Thép Cr-V (Chrome-Vanadium) phổ biến, dẻo dai, giá hợp lý; thép S2 có độ cứng cao hơn (58-62 HRC), chịu va đập tốt, phù hợp môi trường công nghiệp nặng.

8. Liên Hệ Và Hỗ Trợ

Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào về Hand Tools hoặc cần tư vấn,đội ngũ chuyên gia của Mecsu luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn tìm kiếm sản phẩm phù hợp và tối ưu nhất. 

Mecsu - sàn thương mại điện tử chuyên cung cấp linh kiện cơ khí cho nhà sản xuất và khách hàng lẻ.

Địa chỉ: B28/I - B29/I Đường số 2B, KCN Vĩnh Lộc, P. Bình Hưng Hòa B, Q. Bình Tân, TP.HCM

Đường dây nóng: 1800 8137

Email:sales@mecsu.vn

Trang web: mecsu.vn 

Biên soạn bởi Đội ngũ kỹ sư Mecsu. Xem thêm thông tin tại Website Mecsu.