I. Đầu tuýp lục giác
Đầu tuýp, đầu típ hay đầu khẩu, đầu chụp (Hex Socket): là dụng cụ để gắn vào cờ lê đo moment, cần siết lực, tay vặn tự động để siết chặt hoặc nới lỏng bulong, đai ốc. Đầu tuýp phổ biến nhất là đầu tuýp sáu điểm có sáu điểm tiếp xúc với bulong, đai ốc và mang lại độ bám tốt. Ngoài ra còn có đầu tuýp 12 điểm giúp dễ dàng lắp vào đầu bulong , đai ốc ở những chỗ chật hẹp mà khó hoặc không thể nhìn thấy bulong ốc vít. Đầu tuýp được làm từ nhiều loại vật liệu, bao gồm thép, thép hợp kim Cr-V và thép hợp kim Cr-Mo.
II. Cấu tạo đầu tuýp
Các bộ phận chính của đầu tuýp lục giác là đầu nối vuông và đầu chụp lục giác.
- Đầu nối vuông (Square driver): là một bộ phận của đầu tuýp nằm ở một đầu của đầu tuýp và có hình vuông. Chức năng chính của nó là lắp ghép với các dụng cụng siết lực như cần siết lực, cờ lê đo moment xoắn…hoặc cũng có thể lắp ghép với thanh nối dài để chuyển đổi lực từ dụng cụ sang bulong, ốc vít…
- Đầu chụp lục giác: là một bộ phận của đầu tuýp nằm ở đầu còn lại của đầu tuýp và thường có hình lục giác 6 cạnh hoặc 12 cạnh là bộ phận tiếp xúc trực tiếp và chuyển đổi lực từ dụng cụ siết lực như cần siết lực, cờ lê đo moment xoắn tới bulong, ốc vít.
- Lỗ bi (Side Hole): khi lắp đầu tuýp với dụng cụ siết lực thì bi ở khớp nối của cần siết lực sẽ được lắp vào lỗ bi của đầu tuýp. Điều này giúp đầu tuýp không bị rơi ra khỏi cần siết lực khi sử dụng. Ngoài ra một số đầu tuýp có khía hoặc rãnh bên trong thân thay vì lỗ bi bên ngoài và chúng cũng có chức năng tương tự lỗ bi.
III. Phân loại đầu tuýp lục giác
Đầu tuýp lục giác được nhận biết dựa trên hình dáng và vật liệu cấu thành:
1. Phân loại theo hình dáng ta có thể phân biệt đầu tuýp nhờ vào số cạnh ở đầu gắn với bulong ốc vít như đầu tuýp 4 cạnh, 6 cạnh, 8 cạnh và đầu tuýp 12 cạnh… nhưng phổ biến nhất là loại đầu tuýp 6 cạnh và đầu tuýp 12 cạnh.
- Ưu nhược điểm của đầu tuýp 6 cạnh:
- Vì đầu tuýp chỉ có 6 vị trí ăn khớp với bulong ốc vít, cần phải xoay 60 độ để tới vị trí vặn tiếp theo nên không thích hợp để sử dụng trong không gian hạn chế.
- Đầu tuýp 6 cạnh không lắp được cho bulong đai ốc 12 cạnh vì vậy không thể sử dụng đầu tuýp 6 cạnh cho nhiều trường hợp.
- Độ bám tốt ít làm hỏng bulong đai ốc
- Tuýp 6 cạnh có thành dày hơn tuýp 12 cạnh phù hợp với những tình huống cần lực siết lớn
- Ưu nhược điểm của đầu tuýp 12 cạnh:
- Sử dụng tốt trong không gian chật hẹp: vì có 12 cạnh nên chỉ cần xoay góc 30 độ là tới vị trí vặn tiếp theo.
- Có thể sử dụng cho đầu tuýp 6 cạnh.
- Dễ làm hư đầu bulong: vì có đầu tuýp 12 cạnh có bề mặt tiếp xúc với ốc vít ít hơn đầu tuýp 6 cạnh nên có nguy cơ tuột bulong cao hơn.
2. Phân loại theo vật liệu: đầu tuýp được chia làm 2 loại là đầu tuýp (Regular Socket) và đầu tuýp (Impact Socket)
- Đầu tuýp lục giác trắng (Regular Socket) có màu trắng sáng nhờ mạ crom và được làm từ vật liệu thép hợp kim crom vanadium(Cr-V). Loại đầu tuýp này chuyên dùng cho các loại cần tuýp, cần siết lực dùng sức tay là chính.
- Đầu tuýp lục giác đen (Impact Socket) là loại đầu tuýp có màu đen chuyên dụng cho máy siết thủy lực và được làm từ vật liệu crom molipden (Cr-Mo) nên chịu được lực moment xoắn lớn mà không bị gãy đầu tuýp.
*Thông tin được tổng hơp từ internet
*Information collected from the internet
